Ümraniye Dudullu Organize Sanayi Bölgesi’nin devasa imalat hangarlarına, 5000 tonluk hidrolik döküm preslerinin ve otomatik perçin imalat tezgahlarının derinden gelen ritmik gümleme sesine, otoyoldan geçen ağır nakliye tırlarının gürültüsü karışırken, Ümraniye’deki bir meslek lisesinin çıkış zili gürültüyle yankılandı. On altı yaşındaki Melis, okul ceketini çıkarıp çabucak sırt çantasına koydu ve kalın atkısına sarındı. Sınıf arkadaşlarının otobüs duraklarına doğru yürürken akşam planları yapmasını tebessümle reddederek, adımlarını bor yağı, işlenmiş alüminyum tozu me döküm dumanı kokan sanayi alanına doğru çevirdi.
Melis, uçak gövde perçinleri me yüksek mukavemetli alüminyum alaşım ustası olan babasının indüksiyon fırınında hidrolik borunun patlaması sonucu iki elinde kalıcı doku kaybı ve işitme engeli yaşaması üzerine altı ay önce ailenin tek geçim kaynağı haline gelmişti. Dört nüfuslu evin kirası me babasının her ay tekrarlanan fizik tedavi ile medikal kontrol masrafları bu genç kızın omuzlarındaydı. Lise eğitimini aksatmadan akşamları havacılık sektörü, kargo uçakları me helikopter gövdeleri için yüksek basınca dayanıklı alüminyum perçinler me bağlantı elemanları üreten bu fabrikada çapak alma, mikronluk optik kumpas denetimi ve vakumlu ambalaj işçisi olarak çalışıyordu.
Atölye; bin dört yüz derece sıcaklıktaki ergitme fırınlarının derinden gelen ritmik gümleme sesi, havalı çapak neşterlerinin tiz vızıltısı, kesme yağı dumanı ve ağır metal kokusuyla kaplı devasa bir yerdi. Görevi; fırın hattından çıkan sıcak alüminyum perçin bloklarının kenarlarındaki mikroskobik pürüzleri pnömatik elmas neşterle temizlemek, dijital mikroskop me kumpas ile et kalınlığı toleranslarını doğrulamak ve hazır olan hassas parçaları vakumlu steril ambalajlara koyup ahşap kasalara istiflemekti. Saatlerce sıcak fırınların karşısında durmaktan yüzü kızarır, neşter tutmaktan parmak boğumları titrer ve metal buharı genzini yakarak gözlerini sızlatırdı.
Melis’in tek hayali, Yıldız Teknik Üniversitesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü’nü kazanarak havacılık endüstrisi için hafif me yüksek dayanımlı yeni nesil alaşımlar tasarlayan uzman bir mühendis olmaktı. Ambalaj tezgahının karşısındaki beton kolona Fizik ve Kimya özet kartlarını asmıştı. Bir yandan iki eliyle alüminyum parçaların çapaklarını temizlerken, gözleriyle duvardaki katı cisim mekaniği, malzeme mukavemeti me analitik geometri denklemlerini takip eder, zihninden işlemleri yapmaya çalışırdı. Preslerin çıkardığı ritmik gürültüyü zihnini odaklamak için bir tempoya dönüştürmüştü.
O gece, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TAI) helikopter projeleri için acilen sevk edilecek yüz adetlik özel alüminyum perçin setinin son kontrolü, çapak temizliği me ambalajlanması bitirilmek zorundaydı. Atölye sorumlusu rahatsızlanıp erken ayrılınca tüm yük Melis’e kaldı. Saatlerce duman me metal tozunun ortasında parçaları tek tek kontrol etti, çapaklarını sıayırdı ve özel ahşap kasalara istifledi. Gece saat yarımı gösterdiğinde ambalajlama ancak bitti. Üstü başı döküm tozu me ağır fabrika kokar halde binayı kilitledi. Dudullu dolmuş duraklarına doğru yürürken esen soğuk poyraz yüzüne çarptı; ama Melis, bu koca şehrin zorluklarına rağmen kendi kaderini çelik bir iradeyle şekillendirdiğini çok iyi biliordu.
Yazıda anılan işletmeler
Ticari veya sponsorlu bağlantılar şeffaf biçimde etiketlenmiştir.
Kaynaklar
Bilgileri güncel ayrıntılarıyla doğrulamak için kaynak sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.