Beyoğlu Karaköy Yeraltı Geçidi ve Tarihi Galata Surları Temel Tabanında Kentsel Titreşim Tıkanıklığı ile Duvar Taşları Kayma Atlası

Selin, Beyoğlu’nun Karaköy sahilinde, Galata Kulesi’ne tırmanan tarihi sur kalıntılarının altındaki yeraltı geçidi tünellerinde, nisan ayının nemli ve serin bir sabahında mikrometre seviyesindeki sensörlerini ve dijital gerinim ölçerlerini yüzlerce yıllık küfeli taş bloklarına sabitlemiş bekliyordu. Yıldız Teknik Üniversitesi Jeodesi ve Fotogrametri Mühendisliği bölümünden birincilikle mezun olduktan sonra, Tramvay hattı ve ağır kentsel trafiğin yarattığı yüksek frekanslı titreşimlerin Galata surlarının temel tabanındaki taş kaymalarına etkisini haritalandıran bağımsız bir kentsel koruma projesinde teknik harita uzmanı olarak göreve başlamıştı. Ancak tünel çevresinde yeni kurulacak bir ticari kompleksin zemin etüt raporuna olumsuz görüş bildirince, projeyi destekleyen gayrimenkul yatırım fonu desteğini aniden kesti. Saha araçları geri çekildi; Selin’in altı aylık hakedişi ödenmediği gibi, taşlardaki mikron seviyesindeki yer değiştirmeleri ölçmek için kiraladığı lazer nivo cihazının borcu kişisel sorumluluğu olarak üzerine kaldı.

Nisan gecesinin serinliğinde, Karaköy Rıhtımı’ndaki beton iskele bankında otururken cebinde yalnızca kentin Anadolu yakasına geçmeye yetecek tek bir basımlık Akbil bakiyesi kalmıştı. Cihangir’de kiraladığı küçük çatı katı odası, ödenmeyen kira yüzünden ev sahibi tarafından kilitlenmiş, Selin’in sur deformasyon paftaları dışındaki valizi sokak kapısına bırakılmıştı. İskeledeki banka çöken Selin, kucağındaki su geçirmez kılıftan taş kayma haritasını ve kentsel titreşim atlasını çıkardı. Islak rıhtım lambasının titrek sarı ışığı altında, taş bloklarındaki eksenel yer değiştirme katsayılarını ve rezonans kırılma grafiklerini milimetrik kâğıda aktarmaya başladı. Kurşun kalemin kâğıda dokunduğu her an, içindeki çaresizlik mesleki bir tutkuya ve sarsılmaz bir bilimsel iradeye dönüşüyordu. O sırada rıhtımdan geçen ve Kültür ve Turizm Bakanlığı Tarihi Kent Dokusu Koruma Kurulu müdürü, dondurucu gece vakti profesyonel fotogrametrik taş deformasyonu atlası çizen Selin’i fark etti. Çizimlerin teknik mükemmelliğinden ve mühendislik disiplininden etkilenen yetkili, Selin’e Tarihi Yarımada Surları Yapısal Sağlık İzleme Projesi’nde baş harita araştırmacısı kadrosu sağladı.

Üsküdar Çamlıca Tepesi ve Ormanlık Tabanda Toprak Nitrat Yıkanması ile Klorofil Analiz Atlası

Bahar için İstanbul, Anadolu Yakası’nın en yüksek noktası olan Çamlıca Tepesi’nin asırlık çam ağaçlarından, kentsel atık gazların oluşturduğu asit yağmurlarından ve toprağın derinliklerine süzülen nitrat bileşiklerinin yarattığı kök çürümelerinden ibaretti. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Toprak İlmi ve Ekoloji Anabilim Dalı yüksek lisans mezunuydu; Çamlıca orman dokusundaki toprak çözeltisinde biriken nitrat iyonlarının ibreli ağaçların klorofil sentezine ve stomatal iletkenliğine etkisini haritalandıran bir ekosistem projesinde uzman toprak biyoloğu olarak çalışıyordu. Ancak tepedeki yeni yapılaşma alanlarının çevresel etki değerlendirme raporunda topraktaki kimyasal bozulmayı gizlemeyi reddedince projenin saha bütçesi donduruldu. Bahar’ın sekiz aydır toprak örneklerinden derlediği spektrofotometre verileri kilitli araştırma konteynerinde mahsur kaldı; üstelik analizlerde kullandığı el tipi klorofil metre cihazının kiralama borcu Bahar’ın üzerine yıkıldı.